HERFST (Uit Kerk en Leven nr.38/2019)

Veel mensen zien de herfst niet zo graag komen. Korte dagen, vroeg donker, guur weer …
Maar de herfst kan ook heel mooi zijn als het zonnetje wil meewerken. En dat gebeurt toch wel eens.
De kleurenpracht van het gebladerte is heerlijk om te zien en ja, er wordt nog heel wat
van het veld gehaald en uit de boomgaard.

Naam

Waar komt dat woordje ‘herfst’ nu toch vandaan? Taalwetenschappers zeggen dat het een Germaanse wortel heeft
en komt van het woord ‘Harbista’. In het Oudhoogduits zou het evolueren naar ‘Herbist’
wat in het Middelnederlands dan ‘hervest’ wordt. En dan zijn we er bijna.
Dat woordje hervest is ook verwant aan het Engelse ‘harvest’ wat ‘oogst’ betekent.
Herfst is wel één van de moeilijkste rijmwoorden in het Nederlands. Probeer er maar eentje te vinden.

Tijdstip

Destijds hebben we op school geleerd dat de herfst op 21 september begint.
Dat is maar bij benadering juist en dan nog voor de astronomische herfst.
In feite begint de herfst dit jaar met de herfstnachtevening en die valt dit jaar op 23 september om 03.54 uur.
Je moet er niet speciaal voor opstaan want er valt niets te zien …

En dan is er ook nog de herfst van de meteorologen. Die laten de herfst beginnen op 1 september.
De drie warmste herfstseizoenen hebben we gehad in 2006 (gemiddeld 13,9 graden),
in 2014 (13,0) en in 2011 (12,4). De koudste hebben we gehad in 1887 (7,3), 1952 (7,7) en in 1871 (7,8).
Dit is toch weer een duidelijke aanwijzing van de opwarming van de aarde.

Ook mooi om weten

Wetenschappelijk onderzoek heeft uitgewezen dat mensen die in de herfst geboren zijn
gemiddeld een half jaar langer leven dan mensen die in het voorjaar geboren zijn.
Feesten in de herfst: Allerheiligen en Allerzielen, Sint-Maarten (11 november),
Christus Koning (laatste zondag van het kerkelijk jaar – dit jaar 25 november),
Advent (begint dit jaar op zondag 2 december) en Sinterklaas.
En we vergeten niet de wapenstilstand van de eerste wereldoorlog op 11 november
en het koningsfeest op 15 november.

Herfstige nazomerkes bestaan ook.
Als het rond Sint-Michiel (29 september) enkele dagen mooi weer is
dan spreekt men van het Sint-Michielszomerke en
als het rond de feestdag van de heilige Theresia van Lisieux mooi weer is (1 oktober)
dan spreekt men van een Treeskeszomerke.
Maak er toch maar een mooie herfst van en voor de optimisten onder u: bedenk op 21 september:
“Nog 3 maanden en de dagen beginnen weer te lengen :)